![Chú thích ảnh](https://cdnmedia.baotintuc.vn/Upload/a7srThwxbojBCucvUWgnxA/files/2022/07/19/ca-ngu-19072022.jpg)
Chế biến sản phẩm cá ngừ đại dương xuất khẩu tại nhà máy của Công ty Cổ phần Bá Hải. Ảnh: Vũ Sinh/TTXVN
Biến động kinh tế toàn cầu cùng với những biến động chính trị đã tác động mạnh mẽ đến chi tiêu, tiêu dùng của người dân hiện nay. Những tác động này khiến cho chi tiêu cao hơn với một lượng hàng hóa ít hơn. Tuy nhiên, với nhu cầu lương thực, thực phẩm, người tiêu dùng có cắt giảm thì cũng phải đáp ứng khẩu phần tối thiểu. Điều này khiến cho các sản phẩm thực phẩm xuất khẩu vẫn có chỗ đứng trên thị trường thế giới; trong đó, có sản phẩm cá ngừ Việt Nam.
Dự kiến tăng trưởng 45%
Theo Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), trong nửa đầu năm 2022, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam có sự tăng trưởng tốt ở hầu hết các thị trường, ngoại trừ các thị trường có biến động chính trị lớn như châu Âu, Israel và Ai Cập. Sở dĩ những thị trường này có sự tăng trưởng chững lại so với thị trường khác là vì cuộc xung đột Nga -Ukraine đã khiến giá của không chỉ các mặt hàng năng lượng tăng, mà nhiều loại lương thực, thực phẩm tại các nước cũng tăng giá rất mạnh.
VASEP cho biết, tại thị trường Mỹ, tính đến hết tháng 6/2022, tổng giá trị xuất khẩu cá ngừ sang thị trường Mỹ đạt hơn 300 triệu USD, tăng 96% so với cùng kỳ năm 2022. Xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong tháng 6. Trong 6 tháng đầu năm 2022, sản lượng đánh bắt cá ngừ tại khu vực Đông Thái Bình Dương (EPO) thấp, ảnh hưởng tới sản lượng khai thác của đội tàu đánh bắt của Mỹ. Bên cạnh đó, lạm phát tăng cao đã đẩy nhu cầu tiêu thụ cá ngừ đóng hộp tăng lên. Tất cả những điều này đã thúc đẩy nhập khẩu cá ngừ của Mỹ từ các nguồn cung; trong đó, có Việt Nam.
Đối với các thị trường thuộc khối CPTPP (Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương), bà Nguyễn Thị Vân Hà, Chuyên gia ngành cá ngừ của Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam chia sẻ, xuất khẩu cá ngừ sang Canada, Nhật Bản và Mexico tiếp tục đà tăng trưởng khả quan.
Tính đến hết tháng 6/2022, CPTPP là khối thị trường nhập khẩu lớn thứ 3 của các doanh nghiệp xuất khẩu cá ngừ Việt Nam (sau Mỹ và châu Âu). Nhu cầu nhập khẩu cá ngừ từ các nước tham gia Hiệp định này đạt 68 triệu USD, tăng 50% so với cùng kỳ năm trước; trong đó, xuất khẩu sang Canada tăng 68%, sang Nhật Bản tăng 26% và sang Mexico tăng 30%. Riêng Chile, kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này sau khi chững lại trong tháng 5 đã có dấu hiệu giảm trong tháng 6, giảm 48%.
Ngoài ba thị trường nhập khẩu cá ngừ Việt Nam lớn trên, 6 tháng đầu năm 2022, xuất khẩu cá ngừ sang Saudi Arabia, Thái Lan, Philippines hay Nga vẫn tăng trưởng tốt. Tổng giá trị xuất khẩu sang Saudi Arabia đạt 1,2 triệu USD, sang Thái Lan tăng 59%; Philippines tăng 86%…
Với đà tăng trưởng này, VASEP dự kiến xuất khẩu cá ngừ trong nửa cuối năm 2022 sẽ tiếp tăng trưởng tốt, tuy nhiên tốc độ tăng trưởng sẽ chậm lại, cả năm ước vượt 1 tỷ USD trị giá xuất khẩu, tăng 45% so với năm 2021.
Đòn bẩy từ lạm phát
Kể từ quý III/2021 cho đến nay, giá nhiên liệu tăng liên tục, đỉnh điểm là 2 tháng gần đây, giá nhiên liệu có tỷ lệ tăng 50% so với trước đây, khiến cho 40-45% tàu cá cả nước phải nằm bờ, không thể vươn khơi khai thác cá ngừ, cung ứng cho các nhà máy chế biến và xuất khẩu. Điều này đã ảnh hưởng lớn tới nguồn cung cá ngừ nguyên liệu cho các nhà máy, đặc biệt là nguồn cung nguyên liệu có xuất xứ thuần túy (tức là nguyên liệu có xuất xứ trong nước).