Này anh, trước lúc anh quyết định “sẽ làm ba”, khi biết tin “sắp làm ba”, và
BS sản khoa Lê Tiểu My (BV Đa khoa Mỹ Đức, TP HCM)
Trước hết, anh cần xác định, từ khi vợ có thai, là cuộc đời anh ít nhất trong 18 năm sắp tới không thể của riêng anh nữa rồi. Anh sẽ làm kiến trúc sư, kỹ sư, bác sĩ, thợ máy, tài xế, người lao công và muôn vàn nghề khác (và dĩ nhiên là làm không công) để chăm sóc, nuôi nấng và dạy dỗ một con người. Tôi- đương nhiên là không có kinh nghiệm làm Cha- nhưng tìm hiểu được một vài cách dễ chịu trong hành trình nuôi con nên viết lại để anh tham khảo (và lưu ý- chỉ là để tham khảo).
1. Đối diện với những nỗi sợ của mình
– Sợ chứ, anh có quyền sợ. Sợ con mình không đủ 10 ngón tay 10 ngón chân; sợ mai mốt nó phá làng phá xóm không lo học hành; sợ ngoài xã hội nhiều người xấu sẵn sàng làm con anh tổn thương. Rồi sợ mình không đủ khả năng cho nó đủ đầy cơm ăn, áo mặc…
Giải pháp: anh nên lên kế hoạch cho việc có con; chuẩn bị về sức khoẻ, tài chính…Tâm sự với bố mình, anh mình hay bạn bè mình, hay bất kỳ ai có kinh nghiệm mà mình cảm thấy tin tưởng.
2. Để ý – chăm sóc vợ nhiều hơn trong khi vợ mang thai
– Nói cho cô ấy biết anh không cảm thấy cô ấy xấu tí nào, thậm chí còn đẹp hơn khi có thai. Dù da cô ấy có sạm đen, dù thai nghén làm cô ấy xanh mướt, dù thay đổi nội tiết tố làm mụn nổi khắp mặt khắp người, dù cái “vòng eo 56” nó thay bằng 156… thì cô ấy vẫn đẹp trong mắt anh (thừa biết nói dối là không hay… nhưng thôi kệ đi!).
– Chụp ảnh bé lớn lên mỗi ngày trong bụng mẹ. Nếu thật sự không có tài nhiếp ảnh và không thể cảm nhận nổi bụng bầu đẹp thế nào thì có thể cậy nhờ nhiếp ảnh gia. Mẹ bầu đẹp và hạnh phúc thì con sẽ khoẻ và thông minh. Lý do này đủ để cùng nhau ghi lại khoảng thời gian mang thai bằng những bức ảnh đẹp.
– Tôi không cổ suý cho việc ăn thật nhiều khi mang thai, không có chuyện ăn gấp đôi người bình thường, nhưng nếu tìm những món ngon, món vợ mình yêu thích hay muốn ăn vào một đêm mưa gió (cho thêm phần “gay cấn”) thì tôi ủng hộ hoàn toàn.
– Thời gian ốm nghén đầu thai kỳ có thể rất an nhàn với người này và rất kinh khủng với người khác. Nếu chẳng may rơi vào vế “kinh khủng”, anh hãy giúp đỡ người mình thương yêu bằng cách: rót một ly nước ấm sau khi cô ấy nôn, lau dọn “chiến trường” để cô ấy nghỉ ngơi, mỗi sáng làm cô ấy vui vẻ bằng những lời âu yếm nhẹ nhàng, massage lưng khi cô ấy đau mỏi lưng…
3. “Tham gia” vào quá trình mang thai của vợ
– Cảm nhận bé máy, đạp;
– Nói chuyện cùng con
– Mua sắm quần áo – vật dụng sơ sinh
– Thu xếp đưa vợ khám thai định kỳ ít nhất 1-2 lần trong thai kỳ. Siêu âm khảo sát hình thái học khoảng lúc tuổi thai 21 – 22 tuần là dịp hay nhất, vì sẽ thấy được mặt mũi tay chân của em bé. Anh không đi cùng được thì cũng cần hỏi han diễn tiến thai kỳ vì không phải lúc nào cũng thai kỳ cũng suôn sẻ. Khi có vấn đề, nhất định phải cùng vợ tìm hiểu và xử lý (như chọc ối chẩn đoán hội chứng Down chẳng hạn).
– Tham gia các lớp học tiền sản, những khoá học ngắn về chăm sóc trẻ sơ sinh.
– Cùng vợ đọc những quyển sách về sự phát triển của bào thai và trẻ sơ sinh, về chuyển dạ và sinh con; về việc anh có sẵn lòng có mặt lúc vợ chuyển dạ trong phòng sanh hay không. Việc hiện diện hay không, thật sự không thể hiện lòng can đảm hay yêu thương toàn vẹn. Nếu không chuẩn bị tinh thần, có thể anh sẽ bị ám ảnh trong thời gian dài vì thực tế không dịu dàng và êm ái đâu.
– Cùng đặt tên cho con.
– Và… bất cứ điều gì anh nghĩ ra và tin rằng điều đó là cần thiết. Đôi khi chỉ cần ngồi cạnh vợ và không nói điều gì cũng tốt rồi.
4. Còn nếu… chưa sẵn sàng có con:
Anh hãy đối diện người yêu/ vợ mình (mong 2 người này là một) cùng tìm giải pháp an toàn, đừng ca bài ca con cá lặn mất tăm hơi. Tôi vẫn tin tất cả đàn ông đều yêu con mình. Vì vậy, cho dù có bất cứ lý do nào, đừng để cô ấy một mình khi biết tin có thai.
Tôi yêu cái vụng về, cái lóng nga lóng ngóng của những người đàn ông mới có con. Nhưng thiệt tình là cũng không vui khi cái gì cũng không biết. Tại vì, cái phần nặng nề, cái phần nguy hiểm nhất- thậm chí là đối diện sinh tử thì người Mẹ đã làm rồi, không có lý gì người Cha không “học” những gì có thể để chứng tỏ “ba là mái nhà che con và má” như trong lời bài hát Nhà mình rất vui (sáng tác: Lê Đức Hùng).
Không có “lý thuyết cứng” nào hướng dẫn cho một người đàn ông thành người Cha tốt, nếu anh không có tình yêu dành cho con mình.
Chúc các anh “vượt cạn an toàn”!
Hôm qua, trước cửa phòng sơ sinh của bệnh viện, tôi thấy một người vừa- lên- chức- bố trìu mến nhìn con. Thằng nhóc nhỏ xíu, đỏ hỏn, cứ hễ qua tay anh là khóc. Anh vội trả lại cho cô nữ hộ sinh, rồi thành thật “thôi, cô ẵm đi, chắc tui ẵm nó đau nên nó khóc”.Này anh, trước lúc anh quyết định “sẽ làm ba”, khi biết tin “sắp làm ba”, vàkhi con nằm trong bụng vợ suốt chín tháng trời, quãng thời gian đó đẹp biết bao nếu mỗi ngày anh dành ít phút để “mang thai cùng vợ”.Trước hết, anh cần xác định, từ khi vợ có thai, là cuộc đời anh ít nhất trong 18 năm sắp tới không thể của riêng anh nữa rồi. Anh sẽ làm kiến trúc sư, kỹ sư, bác sĩ, thợ máy, tài xế, người lao công và muôn vàn nghề khác (và dĩ nhiên là làm không công) để chăm sóc, nuôi nấng và dạy dỗ một con người. Tôi- đương nhiên là không có kinh nghiệm làm Cha- nhưng tìm hiểu được một vài cách dễ chịu trong hành trình nuôi con nên viết lại để anh tham khảo (và lưu ý- chỉ là để tham khảo).- Sợ chứ, anh có quyền sợ. Sợ con mình không đủ 10 ngón tay 10 ngón chân; sợ mai mốt nó phá làng phá xóm không lo học hành; sợ ngoài xã hội nhiều người xấu sẵn sàng làm con anh tổn thương. Rồi sợ mình không đủ khả năng cho nó đủ đầy cơm ăn, áo mặc…Giải pháp: anh nên lên kế hoạch cho việc có con; chuẩn bị về sức khoẻ, tài chính…Tâm sự với bố mình, anh mình hay bạn bè mình, hay bất kỳ ai có kinh nghiệm mà mình cảm thấy tin tưởng.- Nói cho cô ấy biết anh không cảm thấy cô ấy xấu tí nào, thậm chí còn đẹp hơn khi có thai. Dù da cô ấy có sạm đen, dù thai nghén làm cô ấy xanh mướt, dù thay đổi nội tiết tố làm mụn nổi khắp mặt khắp người, dù cái “vòng eo 56” nó thay bằng 156… thì cô ấy vẫn đẹp trong mắt anh (thừa biết nói dối là không hay… nhưng thôi kệ đi!).- Chụp ảnh bé lớn lên mỗi ngày trong bụng mẹ. Nếu thật sự không có tài nhiếp ảnh và không thể cảm nhận nổi bụng bầu đẹp thế nào thì có thể cậy nhờ nhiếp ảnh gia. Mẹ bầu đẹp và hạnh phúc thì con sẽ khoẻ và thông minh. Lý do này đủ để cùng nhau ghi lại khoảng thời gian mang thai bằng những bức ảnh đẹp.- Tôi không cổ suý cho việc ăn thật nhiều khi mang thai, không có chuyện ăn gấp đôi người bình thường, nhưng nếu tìm những món ngon, món vợ mình yêu thích hay muốn ăn vào một đêm mưa gió (cho thêm phần “gay cấn”) thì tôi ủng hộ hoàn toàn.- Thời gian ốm nghén đầu thai kỳ có thể rất an nhàn với người này và rất kinh khủng với người khác. Nếu chẳng may rơi vào vế “kinh khủng”, anh hãy giúp đỡ người mình thương yêu bằng cách: rót một ly nước ấm sau khi cô ấy nôn, lau dọn “chiến trường” để cô ấy nghỉ ngơi, mỗi sáng làm cô ấy vui vẻ bằng những lời âu yếm nhẹ nhàng, massage lưng khi cô ấy đau mỏi lưng…- Cảm nhận bé máy, đạp;- Nói chuyện cùng con- Mua sắm quần áo – vật dụng sơ sinh- Thu xếp đưa vợ khám thai định kỳ ít nhất 1-2 lần trong thai kỳ. Siêu âm khảo sát hình thái học khoảng lúc tuổi thai 21 – 22 tuần là dịp hay nhất, vì sẽ thấy được mặt mũi tay chân của em bé. Anh không đi cùng được thì cũng cần hỏi han diễn tiến thai kỳ vì không phải lúc nào cũng thai kỳ cũng suôn sẻ. Khi có vấn đề, nhất định phải cùng vợ tìm hiểu và xử lý (như chọc ối chẩn đoán hội chứng Down chẳng hạn).- Tham gia các lớp học tiền sản, những khoá học ngắn về chăm sóc trẻ sơ sinh.- Cùng vợ đọc những quyển sách về sự phát triển của bào thai và trẻ sơ sinh, về chuyển dạ và sinh con; về việc anh có sẵn lòng có mặt lúc vợ chuyển dạ trong phòng sanh hay không. Việc hiện diện hay không, thật sự không thể hiện lòng can đảm hay yêu thương toàn vẹn. Nếu không chuẩn bị tinh thần, có thể anh sẽ bị ám ảnh trong thời gian dài vì thực tế không dịu dàng và êm ái đâu.- Cùng đặt tên cho con.- Và… bất cứ điều gì anh nghĩ ra và tin rằng điều đó là cần thiết. Đôi khi chỉ cần ngồi cạnh vợ và không nói điều gì cũng tốt rồi.Anh hãy đối diện người yêu/ vợ mình (mong 2 người này là một) cùng tìm giải pháp an toàn, đừng ca bài ca con cá lặn mất tăm hơi. Tôi vẫn tin tất cả đàn ông đều yêu con mình. Vì vậy, cho dù có bất cứ lý do nào, đừng để cô ấy một mình khi biết tin có thai.Tôi yêu cái vụng về, cái lóng nga lóng ngóng của những người đàn ông mới có con. Nhưng thiệt tình là cũng không vui khi cái gì cũng không biết. Tại vì, cái phần nặng nề, cái phần nguy hiểm nhất- thậm chí là đối diện sinh tử thì người Mẹ đã làm rồi, không có lý gì người Cha không “học” những gì có thể để chứng tỏ “ba là mái nhà che con và má” như trong lời bài hát Nhà mình rất vui (sáng tác: Lê Đức Hùng).Không có “lý thuyết cứng” nào hướng dẫn cho một người đàn ông thành người Cha tốt, nếu anh không có tình yêu dành cho con mình.